รวมทุกอย่างที่ต้องรู้ พื้นฐาน Shutter Speed สำหรับมือใหม่

3
8529

Shutter Speed คือ 1 ใน 3 ของเสาหลักของ Exposure Triangle ที่ใช้ในการถ่ายภาพ ซึ่งจะมี ความเร็วชัตเตอร์ – รูรับแสง(Aperture) – ความไวแสง(ISO) ความเร็วชัตเตอร์จำเป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้เกิดภาพที่เบลอหรือนิ่งได้ และมีผลกับความสว่างของภาพ ที่จะทำให้ภาพมืด หรือว่าสว่างได้ด้วย แน่นอนวันนี้จะสอนพื้นฐานที่จำเป็นและจะเล่าแบบง่าย ๆ เพื่อให้นำไปฝึกเองได้ครับ

Shutter Speed คืออะไร?

Shutter Speed หรือว่าความเร็วชัตเตอร์ ก็คือ ความเร็วของม่านชัตเตอร์ที่อยู่หน้าเซ็นเซอร์กล้อง เวลากดกล้องจะได้ยินเสียงชัตเตอร์ถูกมะ เมื่อเรากดถ่ายภาพ ม่านก็จะวิ่งลงมาเพื่อเปิดรับแสงและก็จะปิดการรับแสงตามค่าที่ตั้งไว้ ถ้าความเร็วชัตเตอร์สูง กระบวนการเปิดรับแสงไปจนถึงปิดมันจะเร็วมาก แต่ถ้าเราใช้ความเร็วชัตเตอร์ต่ำ กระบวนการนี้ก็จะเปิดช้าหน่อย

กลไกของชัตเตอร์เวลาทำงาน
กลไกของชัตเตอร์เวลาทำงาน ความเร็วชัตเตอร์ 1/8000,1/4000,1/2000,1/1000 แบบ Slow-Motion

Shutter Speed ส่งผลยังไงกับภาพที่ถ่าย?

ความเร็วชัตเตอร์แน่นอนว่าส่งผลกับภาพที่ถ่ายมีอยู่สองอย่างคือ

1.Shutter Speed ทำให้ภาพเบลอ หรือ หยุดนิ่งได้ (ยิ่งช้ายิ่งเบลอ ยิ่งเร็วภาพยิ่งนิ่ง)

ความเร็วชัตเตอร์อย่างที่บอกไปคิดระยะเวลาที่กล้องของเราเปิดรับแสงบนเซ็นเซอร์กล้อง เมื่อเราใช้ความเร็วชัตเตอร์ที่ช้า หรือเปิดรับแสงนาน (Long Exposure) ผลที่ตามมาครั้งแรกเลยคือ ภาพของเราจะเบลอไปตามทิศทางการเคลื่อนไหว แบบนี้มันดีหรือแย่ล่ะการที่ภาพเบลอเนี่ย

shutter speed 1/30 วินาที, Source : Photographylife
ความเร็วชัตเตอร์ 1/30 วินาที, Source : Photographylife

ก็คือการที่ถ่ายแล้วภาพเบลอเนี่ย มักใช้ในโฆษณารถยนต์ หรือว่าการถ่ายภาพให้สัมผัสได้ถึงการเคลื่อนไหวที่รวดเร็วนั่นเอง ยิ่งถ่ายภาพแสงไฟให้เป็นเส้น อันนี้ยิ่งใช้เทคนิคนี้ใหญ่เลย มักเรียกว่า การถ่ายภาพด้วย Long Exposure

ยกตัวอย่างภาพเบลอ ๆ ที่เห็นความเคลื่อนไหว, Source : Photographylife
ยกตัวอย่างภาพเบลอ ๆ ที่เห็นความเคลื่อนไหว, Source : Photographylife

นอกจากนี้ความเร็วชัตเตอร์ต่ำ ๆ เราสามารถใช้ถ่ายวัตถุหรือภาพ Landscape ในเวลากลางคืน ที่แสงน้อยได้ดี โดยเฉพาะภาพ Landscape เราสามารถนำมาใช้ถ่ายน้ำตกให้เกิด Movement ที่เคลื่อนไหวอย่างนุ่มนวลได้

การถ่ายภาพน้ำตกด้วยความเร็วชัตเตอร์ 5 วินาที, Source : Photographylife
การถ่ายภาพน้ำตกด้วยความเร็วชัตเตอร์ 5 วินาที, Source : Photographylife

อีกมุมนึงเมื่อเราใช้ความเร็วชัตเตอร์ที่สูงขึ้นมันยังสามารถใช้ที่จะหยุดการเคลื่อนไหวให้หยุดนิ่งได้ด้วย ได้ตั้งแต่สิ่งมีชีวิตไปจนถึงจรวดที่บินอยู่บนฟ้าก็ได้ ถ้าเราใช้ความเร็วชัตเตอร์มากพอ อะไรก็หยุดนิ่งได้หมดเลย ซึ่งทั้งหมดนี้ไม่ว่าจะเป็นภาพนิ่งกริ๊บหรือภาพที่เบลอเห็นการเคลื่อนไหว สามารถควบคุมได้ด้วยความเร็วชัตเตอร์นั่นเอง

ถ่ายภาพปลาโลมาด้วยความเร็วชัตเตอร์ 1/1600 วินาที , Source : Photographylife
ถ่ายภาพปลาโลมาด้วยความเร็วชัตเตอร์ 1/1600 วินาที , Source : Photographylife

ความเร็วชัตเตอร์ช้าหรือเร็วถูกวัดเป็นเศษส่วนของวินาที เมื่ออยู่ต่ำกว่าวินาที เช่น 1/4,1/160 เป็นต้น

ไม่ว่ากล้อง Mirrorless หรือ DSLR จะมีความเร็วชัตเตอร์สูงสุดแบบมาตรฐานประมาณ 1/4000 แล้วก็ไปจนถึง 1/8000 ที่เป็นแบบชัตเตอร์กลไกนะ นอกจากนี้ความเร็วชัตเตอร์ที่เปิดได้นานสุดแบบมาตรฐานก็ 30 วินาที ถ้าอยากเปิดนานกว่านั้นก็ต้องใช้รีโมทแทน ทำให้เราใช้โหมด Blub หรือ Shutter B ได้

2.Shutter Speed ทำให้ภาพ สว่าง หรือ มืดได้ (ยิ่งช้ายิ่งสว่าง ยิ่งเร็วยิ่งมืด)

Shutter Speed ที่มีผลต่อการเปิดรับแสงเป็นสิ่งสำคัญอีกอย่างหนึ่งที่เราต้องเข้าใจเลยแหละ เพราะว่าเมื่อเราเปิดชัตเตอร์นานเท่าไหร่ กล้องก็จะรวมรวมแสงให้เกิดความสว่างในภาพได้มากขึ้น และเมื่อความเร็วชัตเตอร์สูงขึ้น เซ็นเซอร์ก็จะรับแสงได้น้อยลงตามไปด้วย

Source : Photographylife
Source : Photographylife

ความเร็วชัตเตอร์ ก็เป็นเครื่องมือสำคัญนการจับภาพให้ได้ความสว่างที่เหมาะสม ในวันที่แดดออกแรง ๆ แล้วทำให้ภาพสว่างมากเกินไป เราอาจจะเลือกใช้ความเร็วชัตเตอร์เพื่อให้แสงออกมาพอดีก็ได้ หรือว่าถ้าหากแสงมันน้อยไป เราอาจจะเลือกใช้ชัตเตอร์ที่นานขึ้น เพื่อให้ได้แสงที่สว่างขึ้นก็ได้เหมือนกัน

อย่างไรก็ตามความเร็วชัตเตอร์ไม่ใช่ตัวแปรเดียวที่มีผลต่อความสว่างของภาพ ยังมีรูรับแสง และ ISO ที่จะเป็นอีกสองส่วนสำคัญที่มีผลกับความสว่าง ดังนั้นเรื่อง Exposure Triangle เป็นเรื่องสำคัญที่ต้องหาเวลาศึกษาต่อด้วยนะ

แล้วควรใช้ Shutter Speed เท่าไหร่ เร็ว หรือ ช้าดีกว่ากัน?

ความเร็วชัตเตอร์จะถูกกำหนดเท่าไหร่ หรือต้องใช้เท่าไหร่ มันอยู่ที่ว่าเราจะถ่ายภาพอะไร แล้วเราต้องการปริมาณแสงแบบไหน? เช่น เราถ่ายภาพนก เราก็ใช้ความเร็วชัตเตอร์เร็วแน่ ๆ เพราะต้องการภาพที่หยุดนิ่งถูกไหม อาจจะสัก 1/1000 ก็ได้ หรือ 1/2000 แล้วแต่ ซึ่งมันก็ต้องดูด้วยว่าตั้ง 1/1000 แล้วแสงพอหรือเปล่า ถ้าไม่พอก็เพิ่มเพื่อให้แสงมันลดลงมาพอดี

ถ่ายภาพนก ความเร็วชัตเตอร์ 1/2000 วินาที, Source : Photographylife
ถ่ายภาพนก ความเร็วชัตเตอร์ 1/2000 วินาที, Source : Photographylife

แต่ถ้าต้องการความเร็วชัตเตอร์ช้า ๆ มันก็อยู่ที่ลักษณะของการเบลอในภาพอีกอาจจะใช้ 1 วินาทีก็ได้ หรือนานกว่านั้นก็ได้ มันไม่มีสูตรสำเร็จ สิ่งสำคัญคือเราสามารถเลือกใช้ให้เหมาะสมได้นั่นแหละ

รวมสูตรตั้งค่าความเร็วชัตเตอร์ วิธีลัดสำหรับถ่ายภาพ

แต่ถ้าผมแนะนำแบบก่อนหน้านี้ก็ดูจะใจร้ายเกินไป แต่ก่อนที่จะไปอ่านวิธีลัดขอให้เข้าใจก่อนว่า พื้นฐานมันสำคัญมากนะ ผมบอกไม่ได้ว่ามันควรตั้งค่าเท่าไหร่ถึงจะดีที่สุด ต่อให้เอาช่างภาพโปรมาก็บอกไม่ได้หรอก เพราะมันอยู่ที่เราว่าจะถ่ายภาพอะไร ปริมาณแสงเป็นแบบไหน แล้วจะนำมาซึ่งวิธีการปรับแต่ง เข้าใจตรงกันนะ ส่วนตรงนี้เป็นไกด์ไลน์ที่จะทำให้เราถ่ายได้ง่ายขึ้น

1.การถ่ายภาพดาวหมุน (Shutter Speed 10 นาที++)

การถ่ายดาวหมุนใช้ความเร็วชัตเตอร์ช้ามาก ประมาณ 10 นาที​ ก็นัยจากการรวมภาพนะ​ ถ่าย​ 30​ วินาทีเอามารวมภาพกัน เวลาที่ถ่ายอาจจะมากกว่าน้อยกว่าแล้วแต่คนครับ และควรมีทักษะด้านการนำภาพดาวเส้น ๆ ไปซ้อนกันด้วย Photoshop ด้วยนะครับ

Shutter Speed กับการถ่ายภาพดาวหมุน
ความเร็วชัตเตอร์ในการถ่ายภาพดาวหมุน

2.การถ่ายภาพคืนที่ดาวเต็มฟ้า (ความเร็วชัตเตอร์ 21-30 วินาที)

ถ่ายภาพดาวปกติทั่วไป จะถ่ายที่ 21-30 วินาที ด้วยเลนส์มุมกว้างหน่อย ระมัดระวังการที่ดาวบนท้องฟ้าจะเริ่มเบลอเป็นเส้นนะครับ ถ้าเริ่มเบลอเป็นเส้นก็ให้ลดความเร็วชัตเตอร์ลงมาให้เหมาะสมจ้า

Shutter Speed กับการถ่ายภาพดาวบนท้องฟ้า
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพดาวบนท้องฟ้า

3.การถ่ายภาพน้ำตกเป็นเส้นนุ่ม ๆ (ความเร็วชัตเตอร์ 1-12 วินาที)

ภาพถ่ายน้ำตกให้ใช้ความเร็ว 1 วินาที – 12 วินาที อันนี้แล้วแต่เอฟเฟคน้ำที่เราชอบครับ แนะนำว่าควรมี ND Filter ไว้ตัดแสงนะ เพราะตอนกลางวันลากความเร็วชัตเตอร์แบบนี้แสง Over แน่นอนจ้า

shutter speed กับการถ่ายภาพน้ำตก
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพน้ำตก

4.ภาพวิวทิวทัศน์ธรรมชาติ (ความเร็วชัตเตอร์ 1/125 – 1/2 วินาที)

ภาพวิวทั่วไปใช้ 1/125 ก็ได้ หรือถ้าอยากช้ากว่านั้นก็สัก 1/2 วินาที แต่ว่าก็แล้วแต่คนชอบอีก บางคนถ่ายลากฟ้านาน ๆ หลายวินาทีก็มีครับ อันนี้แนะนำเป็นภาพนิ่งปกติที่ไม่ได้เล่นเทคนิคอะไรมากอะนะ  ควรมีขาตั้งด้วยนะคร้าบถ้าจะถ่ายชัตเตอร์ที่ต่ำกว่า 1/30 อะ

Shutter Speed กับการถ่ายภาพทิวทัศน์
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพทิวทัศน์

5.ภาพกิจกรรมเด็ก (ความเร็วชัตเตอร์ 1/250)

ภาพกิจกรรมเด็กประมาณ 1/250 ครับ จะจับภาพเด็ก ๆ ได้ ถ้าเด็กวิ่งเร็วกว่านั้นแล้วเบลอก็ลองปรับให้เยอะกว่านี้ดูครับ นั่นก็อยู่ที่สภาพแสงด้วยอ่ะนะ

Shutter Speed กับการถ่ายภาพกิจกรรมเด็ก
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพกิจกรรมเด็ก

6.การถ่ายแพนนิ่ง, Panning Cars (ความเร็วชัตเตอร์ 1/125 – 1/30 วินาที)

ถ่าย Panning รถประมาณ 1/125 – 1/30 ถ้าถ่ายลักษณะนี้ควรฝึกการแพนให้คุ้นมือนะ ไม่งั้นเบลอทั้งภาพแน่ ๆ ฮ่า ๆ

ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพ panning
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพ panning

7.Airshow (ความเร็วชัตเตอร์ 1/250-1/800)

ภาพที่แสดงผาดโผนบนท้องฟ้า พวกจรวดแบบนั้นก็สัก 1/250 สำหรับคนที่ต้องการเอฟเฟคอย่างแพนนิ่ง หรือให้มันเห็นมูฟเมนต์เบลอ ๆ หน่อย (อาจจะใช้ความเร็วช้ากว่านี้ก็ได้ถ้าไหว) แต่ถ้าต้องการภาพนิ่งกริ๊บ ๆ ก็ 1/800 ขึ้นไปจ้า

shutter-speed-กับการถ่ายภาพ-air-show
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพ airshow

8.ภาพสัตว์ป่า (ความเร็วชัตเตอร์ 1/250 – 1/800)

ภาพสัตว์ป่าตอนอยู่นิ่ง ๆ ไม่ต่างจากการตั้งค่าสำหรับภาพเด็ก ๆ เลย 1/250 ครับ แต่ถ้าหากว่ามันวิ่งเร็วขึ้นก็นั่นแหละ 1/800 ก็ไหวน๊า

shutter speed กับการถ่ายภาพสัตว์ป่า
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพสัตว์ป่า

9.ภาพนกกำลังบิน (ความเร็วชัตเตอร์ 1/2000 – 1/4000)

ภาพนิกบิน อันนี้ประมาณ 1/2000 เลยสำหรับการจับจังหวะ ถ้าหากแสงจ้ามากขึ้นมาก ๆ ก็เพิ่มเป็น 1/4000 ครับ

shutter speed กับการถ่ายนก
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายนก

10.ภาพกีฬาทั่วไป (ความเร็วชัตเตอร์ 1/1000 – 1/2000)

ภาพกีฬาทั่วไปกลางแจ้งประมาณ 1/1000 ครับ ถ้าแสงเยอะกว่านั้นก็เพิ่มขึ้นได้แต่ถ้าหากกีฬาเป็นในร่มการใช้ Speed ขนาดนี้ต้องดัน ISO สูงขึ้นนะครับ ระมัดระวังนิดนึงจ้า

shutter speed กับการถ่ายภาพกีฬา
ความเร็วชัตเตอร์กับการถ่ายภาพกีฬา

หวังว่าวันนี้จะได้ความเข้าใจและสูตรเกี่ยวกับ Shutter Speed ในการถ่ายภาพไปนะครับ ที่สำคัญเลยอย่าลืมศึกษาเรื่อง Triangle Exposure เพิ่มเข้าไปด้วยนะเพราะเป็นเรื่องสำคัญมาก สามารถดูจากลิงก์ด้านล่างนี้ได้เลยครับ

บทความ Triangle Exposure ความสัมพันธ์ของ Speed Shutter - ISO - Aperture
บทความ Triangle Exposure ความสัมพันธ์ของ Speed Shutter – ISO – Aperture กดที่ภาพเพื่ออ่านบทความ

3 COMMENTS

  1. […] นอกจากนี้ภาพยังเบลอได้ถ้าวัตถุเคลื่อนที่เร็วกว่าที่ความเร็วชัตเตอร์เราจะเก็บภาพได้ เรียนรู้เรื่องพื้นฐานเกี่ยวกับ Shutter … […]

Leave a Reply